تحول در کمیسیون‌های پزشکی بنیاد شهید و امور ایثارگران

۱۳۹۵/۰۶/۰۱

گفت‌وگو با دکتر غلامرضا طائبی، رییس مرکز کمیسیون پزشکی بنیاد شهید و امور ایثارگران

 

 
 

 

 غلامرضا طائبی از سال ۱۳۷۵ همکاری خود را به‌عنوان پزشک ضایعات نخاعی با بنیاد شهید و امور ایثارگران آغاز کرد و در ادامه در سمت‌هایی چون رییس پلی کلینیک تخصصی قائم در استان آذربایجان غربی، سرپرست معاونت فرهنگی بنیاد شهید و امور ایثارگران استان آذربایجان غربی، معاون بهداشت و درمان استان آذربایجان غربی، مدیرکل بنیاد جانبازان و مستضعفان استان آذربایجان غربی، قائم‌مقام معاونت بهداشت و درمان بنیاد شهید و امور ایثارگران، رییس کمیسیون پزشکی و مدیرعامل شرکت متد به فعالیت پرداخت. وی که دارای مدرک دکترای پزشکی و PhD مدیریت استراتژیک است، در حال حاضر به‌عنوان رییس کمیسیون پزشکی بنیاد مشغول به خدمت شده‌اند.

 

در ادامه گفت‌وگوی تفصیلی نشریه «افضل» با دکتر غلامرضا طائبی را با این توضیح که این گفت و گو پیش از اعلام تشکیل شورای راهبری کمیسیون پزشکی بنیاد انجام شده است، می‌خوانید:

 

 

*جناب دکتر طائبی، لطفاً در ابتدا راجع به اقدامات و نوآوری‌های صورت گرفته در مرکز کمیسیون پزشکی بنیاد شهید و امور ایثارگران در سال ۹۴ توضیح دهید و بفرمایید این اقدامات چه تأثیراتی بر روند کاری کمیسیون داشته است.

 

در سال ۹۴ سند تحول کمیسیون پزشکی به رؤیت قائم‌مقام محترم بنیاد شهید و امور ایثارگران رسید و از طرف ایشان بر اجرای این سند تأکید شد. بر همین اساس در مرحله اول انجام کارهای تحولی کمیسیون پزشکی، کارگروه‌های تخصصی در کمیسیون پزشکی تشکیل شد که مبنای تصمیماتی که از سوی متخصصین محترم گرفته می‌شود، بر اساس پروتکل‌هایی باشد که در این کارگروه‌ها تصویب و ارائه می‌شوند و این پروتکل‌ها نیز متناسب با آخرین یافته‌ها و دستاوردهای علمی هستند. در همین راستا کارگروه‌های اصلی تشکیل شدند که از جمله آن‌ها کارگروه ریه متشکل از ۱۲ نفر از فوق تخصص ریه است که صاحب‌نظر اصلی در حوزه آسیب‌های شیمیایی محسوب می‌شوند. همچنین کارگروه اعصاب و روان نیز متشکل از چندین متخصص و فوق تخصص اعصاب و روان است که موضوعات مرتبط با موج گرفتگی و سایر موارد مرتبط با جانبازان اعصاب و روان زیر نظر این کارگروه کار خود را ادامه می‌دهد. در گروه‌های کوچک‌تر نیز کارگروه جراحی، کارگروه چشم، کارگروه پوست و کارگروه دیگر تشکیل شدند. هدف از تشکیل این کارگروه‌ها این بود که مبنای تصمیم‌گیری‌ها، تغییرات و ارائه درصد جانبازی بر اساس نظرات این کارگروه‌ها، یکپارچه باشد.

 

در مرحله بعدی، علت‌های نارضایتی جانبازان از کمیسیون‌های پزشکی آسیب‌شناسی شدند و مشخص شد با توجه به اینکه کمیسیون‌ها به‌صورت ترکیبی برگزار می‌شود و در هر کدام از آن‌ها ۷ یا ۸ متخصص حضور دارند، جانباز بر اساس نوع مجروحیت مورد معاینه پزشک متخصص در آن مجروحیت قرار می‌گیرد که عموماً شامل ۲ یا ۳ پزشک از آن مجموعه می‌شود. در این نوع معاینات در برخی موارد این انتظار از سوی جانباز وجود داشته که توسط تمام متخصصان مورد معاینه قرار بگیرد اما چنین امری با توجه به نوع تخصص پزشکان میسر نبود و این موضوع زمینه‌ساز برخی نارضایتی‌ها می‌شد. این مشکل در سال ۹۴ به‌صورت تشکیل کمیسیون‌های تخصصی برطرف شد و در حال حاضر کمیسیون‌های ویژه شیمیایی، کمیسیون‌های ویژه اعصاب و روان و کمیسیون‌های ویژه تروما به‌صورت مجزا به معاینه جانبازان عزیز می‌پردازند. یکی دیگر از مشکلاتی که باعث نارضایتی در بین جانبازان می‌شد، فرآیند برگزاری کمیسیون‌های استانی در فضای عمومی بود که مقرر شد برای هرکدام از تیم‌های تخصصی، فضای مجزایی در نظر گرفته شود و بر همین اساس در حال حاضر در استان‌ها حداقل ۳ فضای مستقل برای بررسی و معاینه جانبازان وجود دارد. موضوع دیگری که پس از بررسی اصلاح شد، نحوه ارائه و بررسی مدارک پزشکی جانبازان به کمیسیون‌ها بود که در برخی موارد این گلایه وجود داشت که مدرک خاصی مورد توجه کمیسیون پزشکی قرار نگرفته است. در همین راستا نیز در زمان برگزاری کمیسیون پزشکی در استان‌ها، هیچ پرونده‌ای در کمیسیون پزشکی بنیاد بیش از یک ماه در نوبت پاسخگویی نمی‌ماند. تنها درصورتی‌که پرونده‌ای نیازمند بررسی در کمیسیون تخصصی در شعبه عالی باشد، زمان لازم پاسخگویی ۲ الی ۳ ماه خواهد بود.

 
 

یک نفر به‌صورت خاص این موضوع را بررسی می‌کند و در انتهای روند بررسی و معاینه جانبازان، در زمینه ارائه تمام مدارک پرس‌وجو می‌شود و رضایت آن‌ها در این زمینه اخذ می‌شود. نوآوری دیگری که در سال گذشته انجام شد در حوزه هماهنگی بین کمیسیون‌های پزشکی نیروهای مسلح با کمیسیون پزشکی بنیاد بود. در گذشته کمیسیون‌های پزشکی نیروهای مسلح جلسات خود را برگزار می‌کردند و احراز جانبازی از سوی خود آن‌ها انجام می‌شد و سپس موارد به بنیاد ارجاع می‌شدند. در چنین پرونده‌هایی ممکن بود که رأی دو کمیسیون متفاوت از یکدیگر باشد که مطمئناً نارضایتی جانبازان را به همراه داشت. در همین راستا در جلسات مکرری که با مسئولان عالی کمیسیون‌های پزشکی نیروهای مسلح برگزار شد، اعلام آمادگی کردیم که جلسات کمیسیون‌ها به‌صورت مشترک برگزار شود و این پیشنهاد با استقبال مواجه شد و نتیجه آن برگزاری جلسات کمیسیون‌ها به‌صورت مشترک در سال ۹۴ بود که دستاوردهای بسیار مطلوبی را از نظر کسب رضایت جانبازان به همراه داشت. ازجمله دیگر اقدامات، برپایی کلینیک مشاوره و راهنمایی جانبازان در مرکز کمیسیون پزشکی بود که بر همین اساس بیش از ۵۰ درصد مراجعان در همان کلینیک جواب‌های خود را دریافت می‌کنند و توجیه می‌شوند.

 

*در حال حاضر زمان پاسخگویی به پرونده‌های جانبازان چگونه است؟
در گذشته ممکن بود بعضی از پرونده‌ها به دلیل نقص مدرک تا مدت‌ها بدون پاسخ بمانند. در همین راستا قرار شد تا پرونده ناقص تحویل گرفته نشود و در استان‌ها باید تمام مدارک کلینیکی و عکس و نوار و سایر موارد لازم در پرونده جانبازان تکمیل شود و سپس به مرکز فرستاده شوند. نتیجه پرونده درصورتی‌که نقصی وجود نداشته باشد، در مدت ۱۰ روز از طریق پیامک به جانباز اعلام می‌شود. موارد خاصی نیز وجود دارد که پرونده به کمیسیون تخصصی ارجاع داده می‌شود که زمان برگزاری جلسه کمیسیون پزشکی تخصصی مقداری زمان‌بر خواهد بود اما نهایتاً هیچ پرونده‌ای بیش از یک ماه در نوبت پاسخگویی نمی‌ماند. تنها درصورتی‌که پرونده‌ای نیازمند بررسی در کمیسیون تخصصی در شعبه عالی باشد، زمان لازم پاسخگویی ۲ الی ۳ ماه خواهد بود.

 

*با توجه به این موارد، آیا میزان پاسخگویی به مراجعات در سال ۹۴ نسبت به سال‌های قبل افزایش یافته است؟
بله، پاسخگویی به مراجعات در سال ۹۴ نسبت به سال قبل ۶۰ درصد افزایش داشت و این موضوع در حوزه‌های تخصصی بسیار ملموس است. به‌عنوان‌مثال در حوزه ازکارافتادگی کلی که بحث بررسی حالت اشتغال است، در سال ۹۳، ۳ هزار و ۳۰۰ پرونده بررسی شد و در سال ۹۴ این رقم با ۱۰۹ درصد رشد به ۶ هزار و ۹۰۰ پرونده افزایش یافت. در بحث ماده ۱۵ که شعبه بررسی‌کننده جانبازان فوتی است، در سال ۹۳ در حدود ۲ هزار پرونده بررسی شد و این رقم در سال ۹۴ به ۲ هزار و ۵۰۰ پرونده افزایش یافت. در کمیسیون عالی نیز در سال ۹۳، ۲ هزار پرونده مورد بررسی قرار گرفتند و در سال ۹۴ نیز ۳ هزار و ۵۰۰ پرونده بررسی شدند. در سال ۹۴ بیش از ۷۰ جلسه کمیسیون مشترک شیمیایی با سپاه برگزار شد و ۳ هزار و ۴۷۰ پرونده در این کمیسیون‌ها بررسی شدند. همچنین ۷۳ جلسه کمیسیون مشترک شیمیایی با ارتش برگزار شد که ۴ هزار و ۵۸۹ پرونده در این جلسات بررسی شدند. در موضوع ویزیت ساکنین مرز غربی کشور مانند گیلانغرب، مریوان و سردشت در سال ۹۳، هزار ۱۸۱ جانباز معاینه شده بودند و این رقم در سال ۹۴ با ۸۳ درصد افزایش به ۲ هزار ۱۶۸ مورد رسید. در کمیسیون بررسی حق پرستاری نیز در سال ۹۳ در حدود هزار مراجعه مورد بررسی قرار گرفتند و این میزان در سال ۹۴ به هزار و ۵۰۰ نفر افزایش یافت. در سال ۹۳ این کمیسیون رأی به برقراری حق پرستاری برای ۱۴۰ نفر داده بود، اما در سال ۹۴ بیش از هزار نفر از این حق پرستاری بهره‌مند شدند. یکی از موضوعاتی که در حال حاضر از سوی کمیسیون پزشکی بنیاد انجام می‌شود، موضوع پایش تخصصی جانبازان قطع عضو است که بدون اینکه جانباز در جریان موضوع باشد، پرونده‌ها از سوی کمیسیون مورد بررسی قرار می‌گیرد و مواردی که احتمال افزایش درصد در آن‌ها وجود دارد از سوی کمیسیون برای رسیدگی دعوت می‌شوند و در سال ۹۴ بیش از ۵۰۰ نفر برای بررسی به کمیسیون دعوت شدند و بیش از ۹۰ درصد از این عزیزان شامل افزایش درصد جانبازی شدند. در حال حاضر هدف ما رفتن به سمتی است که افرادی که در طول سال‌های گذشته به کمیسیون مراجعه‌ای نداشتند و احتمال افزایش آسیب در آن‌ها وجود دارد، به کمیسیون دعوت شوند تا مورد بررسی قرار بگیرند.

 

* تعداد جلسات در سال ۹۴ به چه صورت بوده است؟
جلسات در سال ۹۴ در کل حدود ۱۸ درصد افزایش یافت که این موضوع حاصل تلاش‌های متخصصان و همکاران در شرایط مختلف آب و هوایی و با وجود تمام مشکلات بوده است.

*برنامه‌های مرکز کمیسیون پزشکی بنیاد شهید و امور ایثارگران برای سال ۹۵ چیست؟
علاوه بر اینکه فعالیت‌های سال ۹۴ در سال جاری نیز باکیفیت ادامه خواهند یافت، پیشنهاد راه‌اندازی یک وبگاه تخصصی برای این کمیسیون را داده‌ایم تا بتوانیم جانبازان را بیشتر به سمت خودارزیابی، دریافت پاسخ از راه دور و استفاده از بحث‌های علمی حرکت دهیم. درصورتی‌که این وبگاه راه‌اندازی شود، مواردی چون دریافت نتیجه و مشاهده مدارک در این سامانه برای جانبازان در نظر گرفته شده است.

 

بحث عمده‌ای که به‌عنوان زیرساخت برای کمیسیون پزشکی نیز مطرح است، الکترونیکی کردن تمام پرونده‌هاست. با دستور قائم‌مقام محترم بنیاد شهید و امور ایثارگران این موضوع در کارگروه دولت الکترونیک مطرح شد و مصوب شد پرونده‌های قدیمی پزشکی نیز الکترونیکی شوند. در حال حاضر حدود ۳۵۰ هزار پرونده وجود دارد که این کار در زمانی که باید الکترونیکی می‌شدند به دلیل بعضی مشکلات زیرساختی و کمبود نیرو و بودجه انجام نشده است. مرحله پایلوت آن به‌زودی انجام می‌شود و در مدتی ۹ ماهه، باید تمام پرونده‌ها الکترونیکی شوند. پرونده‌های حالت اشتغال نیز که در حدود ۱۴۰ هزار مورد هستند باید به‌صورت الکترونیکی تبدیل شوند. موضوع پرونده‌های ناقص نیز باید در سال جاری پیگیری شود که در حدود ۱۷۰ هزار مورد هستند. موضوع مهم دیگری که رد سال جاری پیگیر هستیم، بحث توسعه زیرساخت‌ها و استفاده از فضای مجازی برای این توسعه است. همچنین پیشنهاد راه‌اندازی یک سامانه مشاوره تلفنی نیز مطرح کرده‌ایم که مورد موافقت قرار گرفته است و ان‌شاءالله به‌زودی راه‌اندازی خواهد شد تا جانبازان گرامی برای مشاوره به‌صورت حضوری مجبور به مراجعه به مرکز استان یا تهران نباشند. در حوزه تهران بزرگ نیز به‌صورت مستمر در هر هفته ۲ جلسه کمیسیون پزشکی برگزار می‌شود که پاسخگوی جانبازان خواهیم بود.

 

پاسخگویی به مراجعات در سال ۹۴ نسبت به سال قبل به‌صورت میانگین ۶۰ درصد افزایش داشت و این موضوع در حوزه‌های تخصصی بسیار ملموس است به‌عنوان‌مثال در موضوع ویزیت ساکنین مرز غربی کشور مانند گیلانغرب، مریوان و سردشت در سال ۹۳، هزار ۱۸۱ جانباز معاینه شده بودند و این رقم در سال ۹۴ به ۲ هزار ۱۶۸ مورد رسید.
 
 

*زمان برگزاری جلسات کمیسیون‌ها در استان‌ها به چه صورت است؟
معمولاً درخواست شرکت در کمیسیون توسط جانبازان به حوزه بهداشت و درمان در شهرستان‌ها ارائه می‌شود و مسئول بهداشت و درمان شهرستان باید درخواست را به پزشک مشاور کمیسیون ارجاع دهد. این پزشک ادعای جانباز را با توجه به آئین‌نامه، مدارک و احراز جانباز بررسی می‌کند و جانباز را برای انجام کارها راهنمایی می‌کند. پس از توضیحات پزشک درصورتی‌که جانباز برای پیگیری پرونده مصمم بود، درخواست برگزاری کمیسیون از سوی جانباز ثبت می‌شود و پرونده به بهداشت و درمان بنیاد مرکز استان ارجاع می‌شود و احراز با سیستم سجایا کنترل می‌شود و موضوع درخواست با در نظر گرفتن موضوع مجروحیت ثبت می‌شود. پس از ثبت، با توجه به تعداد تقاضا و ظرفیت استان، بررسی کمیسیون برای برگزاری جلسه در استان با در نظر گرفتن معاینه حداکثر ۵۰ نفر در یک جلسه صورت می‌گیرد و برنامه‌ریزی آن از یک ماه قبل انجام می‌شود. در روز برگزاری همکاران ما از صبح پنجشنبه عازم مرکز استان‌ها می‌شوند و بعضاً تا روز جمعه معاینات ادامه می‌یابد.

 

*موضوع در مورد استان‌های کم‌جمعیت به چه صورت است؟ آیا زمان برگزاری کمیسیون در این استان‌ها مدت طولانی‌تری است؟
به استان‌های کم‌جمعیت اعلام کرده‌ایم که اگر جانبازی دارای شرایط خاص و اضطراری است، بدون در نظر گرفتن زمان برگزاری کمیسیون به مرکز ارجاع داده شود تا در تهران بزرگ در همان هفته مورد معاینه قرار بگیرد. در غیر این صورت باید تعداد متقاضی هر استان به حدنصاب لازم برای برگزاری جلسه کمیسیون برسد.

 

*لطفاً درباره جانبازان شیمیایی سردشت و معاینات و احراز جانبازی آن‌ها توضیح دهید.
علاوه بر سردشت، برخی مناطق دیگر نیز مانند گیلانغرب، کرمانشاه، زرده و مریوان نیز چنین شرایطی را دارند که در تمام این مناطق، افراد با نظر فرمانداری محل که حضور افراد را در زمان بمباران شیمیایی در منطقه تائید کند، پرونده تشکیل می‌شود. با توجه پروتکلی که متخصصین ریه تصویب کرده‌اند، تست‌های HRCT، عکس و اسکن ریه، نوارهای اسپیرومتری و تست‌های CO و NO انجام می‌شود و تا امروز نیز مشکل خاصی در خصوص احراز و تعیین درصد این افراد وجود نداشته است. در سال ۹۴ در منطقه سردشت ۳ تیم تخصصی اعزام شدند و بیش از هزار نفر در طول ۳ روز در خود سردشت معاینه شدند.

 

*شرایط در خصوص احراز و معاینات جانبازان مدافع حرم به چه صورت است؟
پرونده این عزیزان از طرف سپاه پاسداران تهیه می‌شود و در معاونت تعاون و امور اجتماعی بنیاد شهید و امور ایثارگران مراحل احراز را طی می‌کند. در ادامه متخصصین بنیاد در یکی از مراکز مراقبت سپاه حاضر می‌شوند و افرادی که به‌عنوان مدافع حرم دچار مجروحیت شده‌اند، تعیین درصد می‌شوند.

 

*در پایان اگر توصیه خاصی برای همکاران بنیاد شهید و امور ایثارگران دارید بفرمایید.
از مدیران کل محترم استان‌ها بابت اختصاص فضای مناسب برای برگزاری جلسات کمیسیون‌های پزشکی تشکر می‌کنم و امیدوارم در سال جاری نیز فضاهای لازم در اختیار کمیسیون پزشکی قرار داده شود تا از نظر معاینه، مصاحبه و حضور تیم تخصصی شرایط لازم ایجاد شود تا هم متخصص اطلاعات مورد نیاز را بگیرد و هم جانبازان بتوانند مسائل خود را به‌خوبی مطرح کنند و محل انتظار و پذیرایی نیز از بخش معاینه مجزا باشند تا جانباز احساس کند که توجه لازم انجام شده است و رضایت او جلب شود. همچنین معاونین بهداشت و درمان در استان‌ها و شهرستان‌ها باید مدارک اولیه لازم را در پرونده درج کنند و پرونده را با نقص مدرک به کمیسیون پزشکی ارجاع ندهند تا جانبازان در اسرع وقت جواب را دریافت کنند.

 

 

*ک/ ایثار

اضافه کردن دیدگاه جدید